Besluit inzake de vergunningaanvraag voor de
verwerking van persoonsgegevens van
strafrechtelijke aard ten behoeve van derden van de
verwerking ‘TankAlert’ door Leisink Retail B.V.;
zaaknummer 2023-225808.1
1 Inleiding: aanleiding vergunningaanvraag
1. Op 14 april 2026 heeft Stichting Service Organisatie Directe Aansprakelijkstelling (SODA) –
ingevolge artikel 33, vierde lid, aanhef en onder c, van de Uitvoeringswet Algemene verordening
gegevensbescherming (UAVG) – bij de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) een
vergunningaanvraag ingediend namens Leisink Retail B.V. (hierna: Aanvrager). Deze aanvraag is
bij de AP bekend onder 2023-225808.1 onder de naam ‘Vergunningaanvraag TankAlert’. Ter
onderbouwing van de aanvraag heeft SODA een modelprotocol en een data protection impact
assessment (gegevensbeschermingseffectbeoordeling, ook wel DPIA genoemd) bijgevoegd.
2. Op grond van artikel 33, vierde lid, aanhef en onder c, UAVG mogen persoonsgegevens van
strafrechtelijke aard ten behoeve van derden worden verwerkt indien de AP een vergunning voor
de verwerking heeft verleend. Ingevolge artikel 33, vijfde lid, UAVG kan een vergunning slechts
worden verleend, indien de verwerking noodzakelijk is met het oog op een zwaarwegend belang
van derden en bij de uitvoering is voorzien in zodanige waarborgen dat de persoonlijke levenssfeer
van de betrokkene niet onevenredig wordt geschaad. Aan de vergunning kunnen door de AP
voorschriften worden verbonden.
3. In het navolgende concludeert de AP dat er een vergunning voor de verwerking van gegevens van
strafrechtelijke aard ten behoeve van derden aan de individuele tankstation-exploitant kan
worden verleend. Er is voldoende aangetoond dat de verwerking noodzakelijk is met het oog op
een zwaarwegend belang van derden en bij de uitvoering is voorzien in zodanige waarborgen dat
de persoonlijke levenssfeer van de betrokkene niet onevenredig wordt geschaad. Het
vorenstaande is uitgewerkt in het aangeleverde protocol en de DPIA.
2 Procedureverloop
4. De AP heeft het Model Protocol Zwarte lijst ‘TankAlert’, versie 11.4, 2 september 2022 (hierna:
modelprotocol TankAlert); en de Data Protection Impact Assessment zwarte lijst ‘TankAlert’,
versie 7, 2 september 2022 (hierna: model-DPIA TankAlert) beoordeeld. De AP is op basis van de
hiervoor genoemde documenten en de nadere toelichting die daarop is gegeven door SODA, tot
de conclusie gekomen dat de AP in genoemde documenten geen strijdigheden ziet met de AVG en
UAVG. De AP heeft dit bevestigd in haar brief van 14 oktober 2022, waarbij is aangegeven dat aan
de nog af te geven vergunningen in elk geval een aantal specifieke aanvullende voorschriften
worden verbonden (zie onder 16,17,18 en 19 van dit besluit). Na contact met SODA heeft de AP
1
per brief van 15 januari 2026 aangegeven dat de geldigheidstermijn van het modelprotocol, de
model-DPIA Tankalert en iedere verleende vergunning loopt tot 14 oktober 2030.
5. De tankstation-exploitant heeft op 2 september 2022 schriftelijk verklaard dat zij het
modelprotocol en model-DPIA onderschrijft en zich daaraan zal conformeren. Dit is de basis voor
de aanvraag van de vergunning, die de tankstation- exploitanten elk nodig hebben voor de
verwerking van persoonsgegevens van strafrechtelijke aard ten behoeve van derden.
3 Feitelijke weergave van de voorgenomen verwerking volgens SODA
6. De individuele tankstation-exploitant vraagt een vergunning aan voor het gebruik van de dienst
Tankalert. De aanpak van TankAlert biedt volgens SODA ondernemers in de tankstation-branche
een mogelijkheid en middel om tanken zonder te betalen effectief en efficiënt tegen te gaan.
TankAlert biedt een zwarte lijst van kentekens van recidiverende verdachten waarmee het
tankstation nieuwe incidenten kan voorkomen. Het doel van TankAlert is om het aantal
onbetaalde tankbeurten terug te dringen door nieuwe incidenten te voorkomen en daardoor
financiële schade voor de individuele tankstation-ondernemer te beperken. TankAlert wordt
mogelijk gemaakt door middel van de camerasystemen van BigBrother dat door SODA wordt
ingezet om een veilige overdracht van gegevens te bewerkstelligen. Het tankstation dient de
relevante gegevens in dat systeem te zetten en dient derhalve voorzien te zijn van een computer-
en camerasysteem van BigBrother en de daarbij noodzakelijke applicaties. Verder kan TankAlert
alleen gebruikt worden indien een tankstation is aangesloten als deelnemer van SODA en indien
de tankstation-exploitant daartoe een overeenkomst met SODA heeft gesloten.1 2
7. Kentekens van betrokkenen worden in TankAlert op een zwarte lijst gezet indien er tegen de
betrokkenen tweemaal binnen 12 maanden aangifte is gedaan van tanken zonder te betalen. De
tankstation-exploitanten die aangesloten zijn bij TankAlert, kunnen van klanten checken of een
kenteken voorkomt op de zwarte lijst. Dit gebeurt met een hit – no hit systeem, met andere
woorden exploitanten hebben geen toegang tot of inzage in TankAlert of de persoonsgegevens die
gekoppeld zijn aan het kenteken. De tankstation-exploitant krijgt de mogelijkheid om de
betrokkene van wie het kenteken geregistreerd staat op de zwarte lijst, geen brandstof te verkopen
middels betaling achteraf. Er wordt een beslissing genomen op basis van de zwarte lijst. De
verdachte krijgt wel de mogelijkheid om te tanken door middel van het vooraf betalen van de
tankbeurt. Degene wiens kenteken geregistreerd staat in TankAlert, kan contact opnemen met
TankAlert om de openstaande vorderingen te betalen zodat het kenteken van de zwarte lijst
verwijderd wordt. Alvorens de registratie plaatsvindt krijgt de verdachte een brief van SODA met
informatie over TankAlert, een waarschuwing voor de registratie en een aansprakelijkstelling
(hierna: de waarschuwingsbrief). Ook bij de daadwerkelijke registratie van het kenteken krijgt de
betrokkene daar bericht van. Bij beide berichten krijgt de betrokkene kans om bezwaar in te
dienen. 3
8. De verwerking begint bij het ontvangen van gegevens van de tankstation-exploitant betreffende
het strafbare feit of de onrechtmatige gedraging. Het strafbare feit of onrechtmatige gedraging
duidt op het tanken zonder te betalen. Het gaat in dat geval om foto’s van de camerabeelden, het
kenteken alsmede het soort getankte product en kosten die daarbij gepaard gaan. SODA ontvangt
de persoonsgegevens middels het computersysteem van BigBrother. De ontvangen gegevens
worden niet direct op de zwarte lijst geplaatst maar door SODA wel geregistreerd. Er is dan nog
sprake van de verwerking van persoonsgegevens buiten de zwarte lijst om. Door SODA wordt er
1 Dit in samenhang met de volmacht om aangifte te kunnen doen en de lastgeving om namens de tankstation-exploitant de
schadevordering te kunnen incasseren.
2 Protocol zwarte lijst TankAlert, p 6
3 DPIA zwarte lijst TankAlert, p. 4
2
aangifte gedaan tegen de verdachte. Middels deze aangifte kan SODA de persoonsgegevens
behorende bij het kenteken van het voertuig opvragen bij de politie (op basis van lastgeving en het
recht op verhaal). Indien er niet nogmaals aangifte wordt gedaan tegen de betrokkene binnen 12
maanden, worden de persoonsgegevens weer verwijderd. 4
9. Indien wel nogmaals aangifte wordt gedaan binnen 12 maanden na de eerste aangifte (en de
betrokkene dus binnen die termijn voor de tweede keer tankt zonder te betalen), zal het kenteken
op de zwarte lijst gezet worden en zullen de overige persoonsgegevens bij SODA bewaard blijven.
De kentekens op de zwarte lijst worden door SODA elke dag geraadpleegd om deze te toetsen aan
het Kentekenregister van de RDW teneinde vervreemding, demontage, export, vermissing of
diefstal van het motorvoertuig te ontdekken. Onder andere wordt na betaling van de openstaande
vordering (of het treffen van een betalingsregeling) door de betrokkene, een geslaagd bezwaar
door de betrokkene of na een periode van 5 jaar het totaal aan persoonsgegevens gewist. 5
10. Betrokkene in het geval van TankAlert is de te naam gestelde van het kenteken van een voertuig
die vermoedelijk een strafbaar feit of onrechtmatige daad heeft gepleegd. 6
11. SODA geeft aan dat de voordelen van TankAlert enerzijds zijn dat de betrokkenen een stimulans
krijgen om de openstaande vorderingen te betalen (eventueel via een betalingsregeling) en
anderzijds dat TankAlert een preventieve werking heeft ten aanzien van potentiële of
recidiverende brandstofdieven en daardoor bijdraagt aan vermindering van de criminaliteit.7
4 Wettelijk kader
Artikel 5, AVG, bepaalt:
Persoonsgegevens moeten:
a) worden verwerkt op een wijze die ten aanzien van de betrokkene rechtmatig, behoorlijk en transparant is
("rechtmatigheid, behoorlijkheid en transparantie");
b) voor welbepaalde, uitdrukkelijk omschreven en gerechtvaardigde doeleinden worden verzameld en mogen
vervolgens niet verder op een met die doeleinden onverenigbare wijze worden verwerkt; de verdere verwerking
met het oog op archivering in het algemeen belang, wetenschappelijk of historisch onderzoek of statistische
doeleinden wordt overeenkomstig artikel 89, lid 1, niet als onverenigbaar met de oorspronkelijke doeleinden
beschouwd ("doelbinding");
c) toereikend zijn, ter zake dienend en beperkt tot wat noodzakelijk is voor de doeleinden waarvoor zij worden
verwerkt ("minimale gegevensverwerking");
d) juist zijn en zo nodig worden geactualiseerd; alle redelijke maatregelen moeten worden genomen om de
persoonsgegevens die, gelet op de doeleinden waarvoor zij worden verwerkt, onjuist zijn, onverwijld te wissen of
te rectificeren ("juistheid");
e) worden bewaard in een vorm die het mogelijk maakt de betrokkenen niet langer te identificeren dan voor de
doeleinden waarvoor de persoonsgegevens worden verwerkt noodzakelijk is; persoonsgegevens mogen voor
langere perioden worden opgeslagen voor zover de persoonsgegevens louter met het oog op archivering in het
algemeen belang, wetenschappelijk of historisch onderzoek of statistische doeleinden worden verwerkt
overeenkomstig artikel 89, lid 1, mits de bij deze verordening vereiste passende technische en organisatorische
maatregelen worden getroffen om de rechten en vrijheden van de betrokkene te beschermen ("opslagbeperking");
) door het nemen van passende technische of organisatorische maatregelen op een dusdanige manier worden
verwerkt dat een passende beveiliging ervan gewaarborgd is, en dat zij onder meer beschermd zijn tegen
ongeoorloofde of onrechtmatige verwerking en tegen onopzettelijk verlies, vernietiging of beschadiging
("integriteit en vertrouwelijkheid").
4 DPIA zwarte lijst TankAlert, p. 5
5 DPIA zwarte lijst TanAlert, p. 5
6 DPIA zwarte lijst TankAlert, p. 4
7 Protocol zwarte lijst TankAlert, p. 6
3
Artikel 6, AVG, bepaalt: 1. De verwerking is alleen rechtmatig indien en voor zover aan ten minste een van de
onderstaande voorwaarden is voldaan:
f) de verwerking is noodzakelijk voor de behartiging van de gerechtvaardigde belangen van de
verwerkingsverantwoordelijke of een derde, behalve wanneer de belangen of grondrechten en de fundamentele
vrijheden van de betrokkene die tot bescherming van persoonsgegevens nopen, zwaarder wegen dan die belangen,
met name wanneer de betrokkene een kind is.
Artikel 10 AVG bepaalt: Persoonsgegevens betreffende strafrechtelijke veroordelingen en strafbare feiten of
daarmee verband houdende veiligheidsmaatregelen mogen op grond van artikel 6, lid 1, alleen worden verwerkt
onder toezicht van de overheid of indien de verwerking is toegestaan bij Unierechtelijke of lidstaatrechtelijke
bepalingen die passende waarborgen voor de rechten en vrijheden van de betrokkenen bieden. Omvattende
registers van strafrechtelijke veroordelingen mogen alleen worden bijgehouden onder toezicht van de overheid.
Artikel 1 UAVG bepaalt: In deze wet en de daarop berustende bepalingen wordt verstaan onder:
[…]
Persoonsgegevens van strafrechtelijke aard: persoonsgegevens betreffende strafrechtelijke veroordelingen
en strafbare feiten of daarmee verband houdende veiligheidsmaatregelen als bedoeld in artikel 10 van de
verordening, alsmede persoonsgegevens betreffende een door de rechter opgelegd verbod naar aanleiding
van onrechtmatig of hinderlijk gedrag; […]
Artikel 31 UAVG bepaalt: Onverminderd artikel 10 van de verordening mogen persoonsgegevens van
strafrechtelijke aard alleen worden verwerkt voor zover dit krachtens de artikelen 32 en 33 is toegestaan.
Artikel 33, vierde lid, aanhef en onder c, UAVG bepaalt: Persoonsgegevens van strafrechtelijke aard
mogen ten behoeve van derden worden verwerkt:
[…]
c. indien de Autoriteit persoonsgegevens met inachtneming van het vijfde lid een vergunning voor de verwerking
heeft verleend.
Artikel 33, vijfde lid, UAVG bepaalt: Een vergunning als bedoeld in het vierde lid, onderdeel c, kan slechts
worden verleend, indien de verwerking noodzakelijk is met het oog op een zwaarwegend belang van derden en bij
de uitvoering is voorzien in zodanige waarborgen dat de persoonlijke levenssfeer van de betrokkene niet
onevenredig wordt geschaad. Aan de vergunning kunnen voorschriften worden verbonden.
Het wettelijk kader betekent dat de AP zich in het kader van de beoordeling van een
vergunningaanvraag beperkt tot de beoordeling van de verwerking van persoonsgegevens van
strafrechtelijke aard ten behoeve van derden.
5 Beoordeling voorgenomen verwerking
12. Aan de hand van het wettelijk kader is de voorgenomen verwerking beoordeeld. De beoordeling is
gebaseerd op de aan de verwerking ten grondslag liggende vergunningaanvraag, het protocol en
de DPIA. Daarnaast zijn de overwegingen 16,17,18 en 19 van belang bij de verrichtte beoordeling.
Voorafgaand aan de beoordeling van de verwerking zelf, wordt kort ingegaan op wie bij deze
verwerking als de verwerkingsverantwoordelijke wordt aangemerkt en wie als verwerker.
4
5.1 Verwerkingsverantwoordelijke en verwerker
13. Uit het model-protocol en de model-DPIA volgt dat het kenteken van het voertuig waarvan de
bestuurder heeft getankt zonder te betalen door de tankstation-exploitanten worden
aangedragen, en dat het doel van die verwerking wordt bepaald door die tankstation-
exploitanten, namelijk het terugdringen van de criminaliteit. Die namens de tankstation-
exploitanten door SODA opgestelde zwarte lijst heeft het doel om het aantal onbetaalde
tankbeurten bij tankstation-exploitanten terug te dringen door nieuwe incidenten te voorkomen
en daardoor financiële schade voor de individuele tankstation-ondernemer te beperken.8 Met
behulp van die lijst kunnen de bij TankAlert aangesloten tankstation-exploitanten nagaan of een
klant eerder niet heeft betaald voor een tankbeurt, waarna zij kunnen besluiten of zij de klant
brandstof willen leveren en zo ja, op welke wijze (bijvoorbeeld enkel door middel van betaling
vooraf). De individuele tankstation-exploitanten hebben vooraf het doel van TankAlert bepaald
en daarmee de verwerking van persoonsgegevens van strafrechtelijke aard zoals die in dat kader
van deze vergunning plaatsvinden’.9
14. SODA zorgt in opdracht van die tankstation-exploitanten voor het beheer van die zwarte lijst. Zij
registreert alle meldingen die door de tankstation-exploitanten worden gedaan van klanten die
niet hebben betaald voor hun tankbeurt, plaatst personen op de zwarte lijst bij een tweede
melding en zorgt zo nodig ook weer voor verwijdering van een persoon van die zwarte lijst. SODA
komt in beeld op het moment dat er sprake is van een incident. SODA ontvangt dan de relevante
persoonsgegevens van de desbetreffende klant (het kenteken, de foto’s van de camerabeelden,
eventueel een korte beschrijving van de gebeurtenis (waaronder het getankte product en de
kosten die daarbij horen) en eventueel een schuldbekentenis) van de tankstation-exploitant.
SODA heeft inzage tot de persoonsgegevens die gekoppeld zijn aan de kentekens en kan hierdoor
aan de hand van een kenteken een natuurlijk persoon identificeren. Deze gegevens gebruikt
SODA voor het samenstellen van de zwarte lijst. Zij handelt namens de tankstation-exploitant
middels een volmacht en lastgeving10 en kan dus worden aangemerkt als de verwerker ten aanzien
van TankAlert.11
15. Het conformeren aan het Model Protocol Zwarte lijst ‘TankAlert’ (versie 11.4, 2 september 2022);
en de Data Protocetion Impact Assessment zwarte lijst ‘TankAlert’ (versie 7, 2 september 2022)
leidt tot het op een AVG-conforme wijze bijhouden van enerzijds de zwarte lijst en anderzijds het
delen met derden van die in de zwarte lijst opgenomen strafrechtelijke persoonsgegevens door
middel van het ‘hit-no hit’-systeem. In het modelprotocol en de model-DPIA wordt het beroep op
de grondslag gerechtvaardigd belang (artikel 6, eerste lid, onder f, van de AVG) conform de
Normuitleg grondslag ‘gerechtvaardigd belang’ (november 2019) in voldoende mate uiteengezet
om de in artikel 5 van het protocol genoemde categorieën van gegevens legitiem te verwerken.
16. Daarnaast is vereist dat tussen de SODA (ofwel: verwerker) en de tankstation-exploitanten ofwel:
verwerkingsverantwoordelijken) een verwerkersovereenkomst opgesteld wordt om te komen tot
een legitieme gegevensverwerking tussen deze partijen.12
8 Protocol zwarte lijst TankAlert, p. 5 en p.10.
9 Gelet op het vorenstaande is de AP van oordeel dat de individuele tankstation-exploitanten als verwerkingsverantwoordelijke
met betrekking tot de zwarte lijst van TankAlert zijn aan te merken, omdat zij doel en middelen van de verwerking van de
persoonsgegevens bepalen.
10 DPIA zwarte lijst TankAlert, p. 12-13.
11 DPIA zwarte lijst TankAlert, p. 6.
12 https://edpb.europa.eu/our-work-tools/our-documents/decision-sa/dk-sa-standard-contractual-clauses-purposes-
compliance-art_en
5
17. Het vorenstaande laat onverlet dat de (individuele) tankstation-exploitanten mogen zorgen voor
extra waarborgen om deze persoonsgegevens te beschermen.
18. Zoals ook onder overweging 4 van dit besluit is aangegeven, zijn er aanvullende voorschriften
verbonden aan deze vergunningen. Die aanvullende voorschriften zijn dat:
a. de individuele tankstation-exploitanten jaarlijks –gecoördineerd door SODA – een evaluatie van
het modelprotocol en model-DPIA13 van de zwarte lijst van TankAlert dienen uit te voeren. De AP
ontvangt op aanvraag een afschrift van deze evaluatie.
b. in aansluiting op voorschrift a zal de beheerder namens de verwerkingsverantwoordelijken bij
deze jaarlijkse evaluatie in elk geval expliciet ingaan op:
• (de omvang van) de deelnemerslijst (ofwel: de lijst waarin de individuele tankstation-
exploitanten zijn opgesomd, die deelnemen aan de zwarte lijst ’TankAlert’);
• het aantal verschillende tankstation-exploitanten dat een kenteken heeft gemeld bij SODA;
• het aantal in de zwarte lijst opgenomen kentekens;
• het aantal aangevraagde hit/no hit meldingen en in hoeveel gevallen er sprake is geweest van
een hit;
• het aantal (wegens verlopen van de looptijd of om andere redenen) verwijderde kentekens
van de zwarte lijst van TankAlert.
• de meldingen van eventuele bijzondere incidenten waarbij de aard en de omvang daarvan
wordt beschreven, of van andere vermeldingswaardige bijzonderheden.
c. de vergunning is – behoudens ingrijpende wetswijzigingen of wijzigingen van de
gegevensverwerking – geldig tot 14 oktober 2030;
d. de individuele tankstation-exploitanten diens gegevens volledig conform het modelprotocol en
model-DPIA zal verwerken. Dat wil zeggen dat de tankstation-exploitant het modelprotocol en
model-DPIA ongewijzigd overneemt en de gegevens van de zwarte lijst van TankAlert precies,
zoals in het modelprotocol en model-DPIA omschreven wordt, gaat verwerken.
13 Dit is feitelijk inherent aan de cyclus van een DPIA, omdat een DPIA uitvoeren geen eenmalige opdracht is, maar een continu
proces. De verwerkingsverantwoordelijke moet altijd blijven monitoren of diens gegevensverwerking verandert. Bijvoorbeeld als
er een nieuwe technologie gebruikt wordt. Of als persoonsgegevens voor een ander doel worden gebruikt.
6
6. Conclusie
19. De AP is van oordeel dat de in de bijlage genoemde tankstation-exploitanten – door zich te
conformeren aan de reeds door de AP beoordeelde modelprotocol en model-DPIA (versie 2
september 2022) - de noodzaak en proportionaliteit van de voorgenomen verwerking voldoende
hebben aangetoond.
De AP wijst de aanvraag ter verlening van een vergunning voor de verwerking van persoonsgegevens van
strafrechtelijke aard ten behoeve van derden toe aan Aanvrager. Er mag met de voorgenomen verwerking
worden gestart.
7 Afsluiting en rechtsmiddel
Indien u het niet eens bent met dit besluit kunt u binnen zes weken na de datum van verzending van het
besluit ingevolge de Awb een bezwaarschrift indienen bij de Autoriteit Persoonsgegevens. U kunt een
bezwaarschrift indienen per post door deze te zenden naar Postbus 93374, 2509 AJ Den Haag, onder
vermelding van “Awb-bezwaar” op de envelop. U kunt ook een digitaal bezwaarschrift indienen, zie
www.autoriteitpersoonsgegevens.nl. onder het kopje “Bezwaar maken tegen een besluit”. Het indienen
van een bezwaarschrift schort de werking van dit besluit niet op.
Den Haag, 18 mei 2026
Autoriteit Persoonsgegevens,
Overeenkomstig het door de Autoriteit Persoonsgegevens genomen besluit,
J.J.F. Versluijs
Directeur Systeemtoezicht, Beveiliging en Technologie
7